La Passem ! e Ligams

La PASSEM ! en quauques mots…

Lo nom causit qu’a ua significacion dobla :

  • passem, correm capvath tot lo territòri on la lenga ei parlada
  • passem lo testimòni, transmetem la lenga

Que’s vòu abans tot e a l’encòp :

  • un simbèu : l’urgéncia e la necessitat de la transmission de la lenga
  • un apèr : tà finançar iniciativas en favor de la lenga
  • un escambi : tà comunicar e partatjar
  • un encontre : per ua hèsta a l’entorn de la lenga

Las nostas referéncias aulhors

Au Bascoat vesin, la Korrika qu’existeish despuish 40 ans. Centenats de milèrs de personas qu’i participan. Que hèn còrda dab nosautes tà l’organizacion de la nosta corruda.

Bretons, Irlandés, Gallés, Catalans, Galicians… que corren tanben tà defénder la lor lenga ! Uei, que prenem lo relais e qu’entren en la corruda

LA PASSEM ! mòde d’emplec

La purmèra edicion que’s hè a la fin deu mes de mai de 2018, deu divés 25 a 14h tau dimenge 27 a la medisha òra. Que trauca tot lo departament en la soa partida gascona e bearnesa, 3 dias e 2 nueits de reng, shens cès ni pausa, en seguint lo camin detalhat ací devath.

Apuish, que’s harà a an passat, las annadas paras, tostemps aus mes de mai-junh. Cada edicion que vederà a cambiar las vilas de partir e d’arribar.

Tot au long de la corruda, un testimòni simbèu de la nosta lenga qu’ei transmetut de man en man, a cada quilomètre. Que contien un messatge tienut secret dinc a l’arribada.

LA PASSEM ! : eveniment solidari, esportiu, culturau, popular, hestiu, engatjat…

LA PASSEM ! qu’arcuelh monde d’ací e d’aulhors, que siin locutors on non, mes sensibles au riquèr de la lenga.

Que podem crear l’animacion o profieitar de las festivitats locaus, concèrts, teatre, taulèrs, esdejuars… organizats tot au long de la corruda. Çò de mei important qu’ei de participar, de paréisher, de s’amusar e qu’ei tanben lo parat d’enténer, de har enténer e d’utilizar la lenga, de har-la soa, quan seré sonque tà díser « adishatz » o « hilh de p… » !

Tà cada vila o vilatge traucat, que hèm aperet a la mobilizacion de tots, eslejuts locaus, associacions esportius o culturaus, grops de musicians o cantaires, entà qu’organizin ua hèsta o un rendetz-vos culturau. Que v’invitam a la hèsta entà que visca la lenga nosta.

Juntatz-nse !

Ligams, qu’ei aquò ?

Ligams qu’ei l’associacion organizatora de La Passem !

La genèsi e los aderents

Ligams qu’ei ua associacion creada en noveme de 2016 dab per mira de crear ligam enter tots los actors de Bearn e Boca d’Ador qui òbran tà la lenga nosta.
Aquera creacion qu’ei lo frut d’ua reflexion collectiu de personas d’atge e d’orizont diferents, tots actors de la transmission de la lenga.

Aquera associacion joena qu’ei un crusèu prèst a arcuélher mei de membres, ideas navèras e proposicions tà dinamizar la difusion de la lenga en un esperit d’obertura aus autes e au monde.

Lo noste projècte

Mantuas accions que serveishen dejà la lenga, en los maines de l’ensenhament, de la canta, de la dança, de la musica, de la literatura, deus mèdias, de l’espòrt, de l’economia o enqüèra de la politica.

Mes ua manca que’s hè sentir, la comunicacion, lo ligam.

L’associacion Ligams que vòu ajudar a crear aqueth ligam en organizar un eveniment d’endom qui permeti de rénder vededer la finalitat comuna : har víver la lenga nosta.

Que serà ua corruda-relais capvath tot lo noste territòri.

Que l’avem batiada LA PASSEM

La lenga nosta

Qu’ei tanben un vector d’identitat. La lenga nosta qu’ei la lenga deu noste territòri. La coneishença de las arraditz que permet a tot cadun de’s situar mei plan dens la nosta societat mondializada. Qu’ei tanben un tremplin de cap aus autes e de cap au monde.

La lenga qu’ei la pèira cantonièra de la cultura e deu patrimòni, qu’ei un riquèr pedagogic, ua valor sociau, un ligam enter las generacions, un mei tà l’economia locau.

Sostiéner ua lenga qu’ei agir en favor de l’ensemble de las lengas, en favor de la cultura universau dens la soa diversitat.

La situacion de la nosta lenga

Qu’ei parlada sus la mei gran partida deu sud de França, mes tanben en dehòra deu territòri francés. En Espanha, a la Vath d’Aran, qu’ei lenga co-oficiau dab lo catalan e lo castilhan. En Italia, en un dotzenat de vaths aupinas, qu’ei reconeishuda com lenga istorica dens l’ensanhament, la vita publica e los mèdias.

Qu’ei caracterizada per la soa diversitat lingüistica e per l’intercompreneson enter los diferents parlars : bearnés, gascon, lengadocian, provençau, lemosin, auvernhat e vivaro-aupin.

L’enquèsta sociolingüistica de 2008 que hasè estat dens los Pirinèus Atlantics, de près de 12% de locutors actius en Bearn e Boca d’Ador.

Près de la mieitat de la populacion qu’a competéncias passivas, qu’ei a díser que comprenen la lenga.

Sostien de la populacion

72% de la populacion francesa que son favorables a la reconeishença oficiau de las lengas regionaus e 82% deus Aquitans que son favorables a accions publicas tau desvolopament de la lenga nosta.

Ua politica lingüistica qu’ei miada de consia despuish 2008 peu Conselh regionau de Novèla Aquitània e peu departament deus Pirinèus Atlantics (qui avè aviat la politica « Iniciativa » tanlèu 2005).

Bearn e Boca d’Ador que constitueishen un territòri on l’ensenhament de la lenga nosta ei hòrt : 10 escòlas Calandreta, un collègi Calandreta, 17 escòlas bilinguas en 2017.

Totun, los sociolingüistes qu’estiman, tà qu’ua lenga e sii vitèca, qu’ei necessari un tèrç de la populacion au mensh, per generacion, que la parlin.

La transmission familiau, majament copada despuish detzenats d’annadas, l’urgéncia qu’ei de perseguir lo desvolopament de l’ensenhament tà assegurar la transmission dab l’energia de tot cadun e lo sosten deus poders publics